Kuşadası Kıyıları Deniz Kaplumbağası Kaybıyla Sarsıldı
Aydın’ın Kuşadası ilçesinde son bir hafta içinde yaşanan üzücü olaylar, deniz ekosistemi için kritik öneme sahip deniz kaplumbağalarının güvenliği konusunda endişeleri artırdı. Bölge kıyılarında biri yeşil deniz kaplumbağası, ikisi ise nesli tehlike altındaki Caretta Caretta türünden olmak üzere toplam üç deniz kaplumbağası ölü bulundu. Bu kayıplar, bölgedeki deniz canlılarının karşı karşıya kaldığı tehditleri bir kez daha gözler önüne serdi.
Hedef Dışı Avlanma Şüphesi: Boğulma mı?
Ekosistemi Koruma ve Doğa Sevenler Derneği (EKODOSD) tarafından yapılan ilk incelemeler ve açıklamalar, bu trajik ölümlerin olası nedenlerine ışık tutuyor. Ölü bulunan kaplumbağalar üzerinde yapılan ilk muayenelerde herhangi bir darp izi veya yaralanma belirtisi tespit edilmedi. Bu durum, uzmanların dikkatini büyük balıkçı teknelerinin ağlarına yöneltiyor. Kaplumbağaların, ticari balıkçılık faaliyetleri sırasında ‘hedef dışı av’ olarak ağlara takılarak nefes almak için yüzeye çıkamamaları nedeniyle boğulmuş olabileceği değerlendiriliyor. Bu durum, deniz kaplumbağası ölümü vakalarının önemli bir nedenini oluşturuyor.
Sahil Güvenlik ve EKODOSD’dan Ortak Müdahale
Kuşadası Sahil Güvenlik Komutanlığı ve EKODOSD işbirliğiyle yürütülen çalışmalar kapsamında, ölü kaplumbağalardan ikisi sahile vurmuş halde bulundu. Üçüncü kaplumbağa ise Sahil Güvenlik ekipleri tarafından denizden çıkarıldı. Kimlikleri belirlenen canlılardan birinin Yeşil Deniz Kaplumbağası (Chelonia mydas), diğer ikisinin ise İribaşlı Deniz Kaplumbağası (Caretta caretta) olduğu tespit edildi. Bu türlerin korunması, küresel biyoçeşitlilik açısından büyük önem taşıyor.
Bilimsel İncelemeler ve Popülasyon Geleceği İçin Kaygı
EKODOSD Başkanı Bahattin Sürücü, bölgedeki deniz kaplumbağalarının ölüm nedenlerine dikkat çekerek, trol ve gırgır gibi büyük teknelerin ağlarının yanı sıra, denize atılan plastik atıkların yutulması ve sürat teknelerinin çarpması gibi etkenlerin de ölümcül sonuçlar doğurabildiğini belirtti. Sürücü, denizlerin bu nadir canlıların yaşam alanları olduğunu vurgulayarak, denizcilerin ve kıyı kullanıcılarının daha duyarlı olmaları gerektiğini ifade etti.
Ölen kaplumbağalardan alınan ölçü, doku ve keratin örnekleri, DNA analizi yapılmak üzere Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Oğuz Türkozan’a gönderildi. Yapılan incelemeler sonucunda, Caretta Caretta’lardan birinin dişi olduğu, Sahil Güvenlik ekiplerince çıkarılan diğer Caretta Caretta’nın ise 122 cm boyunda yetişkin bir erkek birey olduğu anlaşıldı.
Prof. Dr. Oğuz Türkozan, nadir görülen erkek Caretta Caretta’nın kaybının popülasyonun geleceği açısından büyük bir üzüntü kaynağı olduğunu belirtti. Türkozan, erkek bireylerin genetik çeşitliliğin artırılmasındaki rolüne ve deniz kaplumbağalarının üreme olgunluğuna ulaşmasının uzun yıllar sürmesine değindi. İklim değişikliği nedeniyle gelecekte dişi ağırlıklı popülasyonların beklendiği bir dönemde, bu erkek bireyin kaybının, popülasyonun devamlılığı ve sağlığı açısından kritik bir öneme sahip olduğunu vurguladı. Bu durum, deniz kaplumbağası ölümü vakalarının uzun vadeli etkilerini de gözler önüne seriyor.
